جواهرات ، سنگهاي قيمتي و نيمه قیمتی

وبلاگ شخصی مهدی نعیمی

انواع تراش های متداول جواهرات

تراش جواهرات علاوه بر اینکه به بهبود شکل ظاهری سنگ های قیمتی و نیمه قیمتی کمک می کند، مهمترین تاثیر آن شکستن نور وارد شده به داخل سنگ و ایجاد جلوه های بصری بهتر و درخشندگی بیشتر برای سنگها است.
البته ایجاد درخشندگی با تراش های مختلف برای آن دسته از سنگهایی که نور را از خود عبور نمی دهند یا در اصطلاح گوهرشناسی Opaque هستند معنایی ندارد.

انواع تراشهای متداول :
در زیر سعی شده است تنها در مورد چند نوع تراش معروف تر جواهرات که در ایران شناخته شده تر هستند توضیحاتی ارائه گردد.

1. کبوچان یا دامله Cabochon : این نوع تراش جواهرات که در ایران یکی از متداول ترین شکل تراش ها است فاقد صفحه است. شکل زیر نمایی از تراش دامله دو طرفه را نشان می دهد.



2. تراش برلیان Brilliant cut : این نوع تراش مختص سنگ الماس است که به همین دلیل اکثر افراد سنگ الماس را با نام برلیان هم می شناسند، این نوع تراش بالاترین نوع brilliancy یا درخشندگی را در سنگ الماس ایجاد می کند. البته برای دیگر سنگها نیز این نوع تراش را ایجاد می کنند. این نوع تراش به دلیل اهمیت بالایی که دارد همواره در حال تغییر و بهبود روز افزون بوده است و موسسات معتبر بین المللی هر ساله استاندارهای جدیدی را برای بهبود شکل این تراش ارائه می کنند. که توضیحات بیشتر در مورد این نوع تراش از حوصله بحث خارج است و در آینده می توان به شکل مفصل تری به این موضوع پرداخت.



3. Step Cut : یا تراش پله ای که این برش را مختص کانی زمرد طرح ریزی کرده اند و به همین دلیل به آن تراش زمرد Emerald نیز گفته می شود.

4. Rose Cut : تراش رز را در بازار ایران به نام تراش فلامک نیز می شناسند

   باقی تراش ها:

5. Swiss Cut : می توان گفت یکی از اجداد برش برلیان بوده است.

6. Sngle Cut
7. Scissors Cut
8. Mixed Cut
9. Bead
10. Double Cut : یا تراش تایلندی که بیشتر برای یاقوت و زمرد استفاده می شود.

به آن دسته از تراش هایی که شکل و قائده ی خاصی ندارند هم Fancy Cut گفته می شود.

شناخت اوپال

نوشته زیر حاوی اطلاعات مختصر و مفید در مورد اوپال (opal) است و همراه با این نوشته یک ویدئویی آموزشی که از سایت یوتیوب انتخاب شده است را برای علاقمندان قرار داده ام.

اپال یا Precious Opal

اوپال دارای پدیده اوپال سنسی (Opalescence) است، پدیده اوپال سنسی به سنگ (کانی) اوپال جلوه خاصی می دهد به این شکل که سنگ (کانی) اوپال در زیر نور از خود خاصیت بازی رنگ نشان می دهد و در این سنگ (کانی) رنگ های رنگین کمان و بی رنگ دیده می شوند.
این پدیده به این دلیل به وجود می آید که نور به لایه های مختلف موجود در سنگ (کانی) اوپال برخورد میکند و پس از شکسته شدن به چشم ما می رسد. این لایه ها به شکل گلوله های ریز میکروسکوپی در داخل اوپال هستند.
مورد مهمی که باید به آن توجه کرد این است که این پدیده زمانی بهتر به چشم می خورد که تراش سنگ (کانی) اپال به شکل دامله یا کبوچان (cabochan) باشد.
گونه های ارزشمند اپال یا همان (Precious Opal) از انواع نادر اوپال است که دارای ۶ تا ۱۰ درصد آب است. در این نوع اوپال درصد آب موجود در کانی رابطه مستقیمی با میزان پدیده اپال سنسی دارد. به همین دلیل برای حفظ هر چه بهتر اوپال سعی می کنند آن را در آب نگهداری کنند تا این پدیده در Opal بهتر حفظ شود.

پ . ن : به دلیل این که در فرهنگ رایج به جای استفاده از واژه صحیح “کانی” از واژه “سنگ” استفاده می شود در این نوشته نیز سعی شده که بیشتر از واژه ی سنگ استفاده شود.

ضریب شکست نور در زمرد

همانطور که می‌دانیم یکی از روش‌های تشخیص و شناسایی کانی‌ها بررسی میزان ضریب شکست (RI) هر کدام از کانی‌هاست، ضریب شکست یا Reflactive Index در کانی های مختلف به دو دسته بندی عمده تقسیم می‌شوند:

1. ضریب شکست یگانه یا SR
2. ضریب شکست دوگانه یا DR

زمرد - emerald

زمرد جزو آن دسته از کانی‌هایی است که دارای ضریب شکست نور دوگانه بوده و میزان ضریب شکست زمرد برای نور معمولی یا (Ordinary Light) بین اعداد ۱/۵۷۳ تا ۱/۵۹۸ و برای نور غیر معمولی (Extraordinary Light) ما بین ۱/۵۶۵ تا ۱/۵۹۰ در نوسان است. میزان این نوسانات به کیفیت کانی و یا همان میزان ناخالصی های موجود در آن بستگی مستقیم دارد.
ضریب شکست نور در زمرد های استخراج شده از معادن مختلف دنیا با هم متفاوت است، به عنوان مثال زمرد های برداشت از معادن برزیل دارای ضریب شکست پایین تر و زمرد های یافت شده در معادن پاکستان و زیمبابوه دارای ضریب شکیت نور بالاتر هستند. در بین این دو واحد دیگر معادن دنیا قرار دارند.
یک قانون کلی که برای نسبت ضریب شکست نور و میزان ناخالصی‌های موجود در آن به دست آمده این چنین است که با افزایش فلزات قلیایی در ترکیب شیمیایی، میزان ضریب شکست برای نور غیر معمولی و معمولی افزایش می‌یابد.

منبع تصویر : ganoksin.com

mehdi naimi’s gemologoy weblog

وبسایت و وبلاگ شخصی مهدی نعیمی که به مسائل مربوط به جواهر شناسی اختصاص دارد در دست طراحی است و به زودی فعالیت رسمی این وبسایت و وبلاگ آغاز خواهد شد

با تشکر از توجه شما